You need to upgrade your Flash Player.

Het domein gaasbeek - Het Bruegelproject Het kasteel van Gaasbeek begon zijn lange leven als een middeleeuwse 'motte', een vesting van hout en aarde, omringd door water. De eerste stenen burcht, gebouwd omstreeks 1240, beschermde Brussel en Brabant tegen mogelijke aanvallers uit Henegouwen en Vlaanderen. In 1388 vernielden woedende Brusselaars de burcht. Ze namen wraak op de moordenaars van Everard 'T Serclaes, een schepen die de rechten van de stedelingen verdedigd had tegen de heren van Gaasbeek. Enige jaren later werd de burcht herbouwd. Begin zestiende eeuw zette de familie van Home een bakstenen kasteel in renaissancestijl op de fundamenten. In 1565 kocht graaf Lamoraal van Egmond, een van de belangrijkste edellieden in de Nederlanden, het land van Gaasbeek met kasteel en zeventien dorpen. De Spaanse koning Filips II liet Egmond en zijn medestander Home in 1568 onthoofden. Oorlog, oproer en economische crisissen bezorgden het slot in de volgende eeuwen een bewogen en vaak tragische geschiedenis. Begin 18''' eeuw herbouwde baron Louis-Alexander Scockaert het vervallen kasteel in de stijl van zijn tijd. De huidige romantische vorm kreeg het complex vooral tijdens de restauratie tussen 1887 en 1898. Het werk, begonnen onder leiding van architect Charie Albert, kostte markiezin Marie Arconati Visconti, (geboren Peyrat) 1,2 miljoen goudfrank. De markiezin schonk het domein aan de Belgische staat, die het pas in 1922 na jarenlange en moeizame onderhandelingen aanvaardde... Het kasteel is thans eigendom van de Vlaamse Gemeenschap. In zestien rijk aangeklede kamers is een belangrijke verzameling kunst en historische voorwerpen tentoongesteld: meubelen, beeldsnijwerk, schilderijen, wandtapijten enz. Het domein van Gaasbeek strekt zich uit over 49 ha. Het grootste deel (34 ha) bestaat uit bos, doorsneden door brede, rechte dreven. In het 'oude' bos groeit vooral Beuk en Zomereik. Honderden bomen zijn een paar eeuwen oud, sommige zelfs meer dan driehonderd jaar. Op termijn zullen deze oude bomen moeten verdwijnen. Hun hoge leeftijd maakt hen extra kwetsbaar voor ziekten en natuurkrachten. Dat bleek overduidelijk toen winterstormen in 1990 zowat 250 woudreuzen tegen de grond smakten. Enerzijds probeert men het leven van oude bomen zo lang mogelijk te rekken, anderzijds plant Bos & Groen 'nieuw' bos aan. De 'beukenkathedraal' uit het verleden wordt aangevuld met diverse inheemse loofbomen. Om het uitzicht van het bos niet te schaden, probeert men telkens zoveel mogelijk bomen in groep aan te planten. De nadruk ligt daarbij op herstel van natuurwaarden. Merkwaardig in Gaasbeek is het gebruik van Haagbeuk als dreefboom. Het gebeurt niet vaak dat deze boomsoort voor dit doel wordt gebruikt en dat de bomen zo oud worden. Vijvers Gaasbeek herbergt niet alleen bomen heesters, kruiden en bloemen, maar ook een verrassend rijke fauna. De (kunstmatige) vijvers vormen het diepste punt van het park. Ze worden gevoed door zuivere bronnen in de vijvers zelf en op de hellingen rondom. Eén bron ontspringt aan de voet van de Sint-Gertrudiskapel. In en rond de Sint-Gertrudisvijver (hoogst gelegen) leven talrijke amfibieën: Bruine kikker, Groene kikker, salamanders, en reptielen waaronder Hazelworm en Levendbarende hagedis. In de Plattevijver (midden) kunnen geduldige waarnemers zien hoe snoeken tussen het groen op de bodem loeren op hun prooi. De Krommevijver (onder) is net als de andere vijvers bevolkt met inheemse vissen, voer voor vogels zoals de Blauwe reiger en IJsvogel. De vijvers wateren af in de Molenbeek. Chardonnay uit Gaasbeek Eeuwenlang kende onze streek een bescheiden wijncultuur. Ook Gaasbeek maakte lange tijd zijn eigen wijn. De wijngaard op de naar het zuidwesten gerichte helling is bijna 600 jaar oud. De oude terrassen worden opnieuw aangelegd en de aanplantingen verjongd met druiven van de variëteit Chardonnay. Deze druif is zeer geschikt voor Gaasbeek. Ze doet het uitstekend op onze bodem. En ook ons klimaat is goed genoeg om kwaliteitswijn voort te brengen. De gemiddelde temperatuur op de beschutte zuidhelling onder het kasteel is praktisch gelijk aan die van Champagne en Chablis, waar de Chardonnaydruif de grondstof levert voor schitterende champagnes en prachtige witte wijnen. De gerestaureerde wijngaard kan over jaar vijf jaar ongeveer 600 kilo druiven produceren. Fauna De bosbodem biedt voedsel en onderdak aan vele kleine zoogdieren, prooien voor de roofvogels (van buizerds tot uilen) die dag en nacht op jacht zijn. Overal in het park zijn nestkastjes en uilenbakken aangebracht, als permanent of tijdelijk verblijf voor een elk jaar rijker wordend vogelbestand: ruim 70 verschillende soorten wonen in of bezoeken het park. Monumenten In het park bevinden zich een aantal merkwaardige historische gebouwen. De belangrijkste zijn de Sint-Gertrudiskapel (17de eeuw) en het kruithuis (achthoekig paviljoen, thans bezoekerscentrum), het schattigste is de triomfboog uit 1803. Markies Paul Arconati Visconti, bewonderaar van Napoleon, liet de boog bouwen. Het moest het begin worden van een weg naar Brussel en Parijs, compleet met een piramide op de splitsing. De markies bespotte ten tijde van het Verenigd Koninkrijk de Hollandse koning Willem door in Brussel te rijden met een koets getrokken door vijf paarden en een muilezel. Willem had gedecreteerd dat alleen vorsten recht hadden op een span van zes paarden. Het domein Gaasbeek ligt op het grondgebied van de gemeente Lennik. De hoofdingang vind je aan de Kasteelstraat in Gaasbeek-Lennik. In het domein vind je een bezoekerscentrum waar je een inleidende film kan zien over de Groene Gordel en informatiefolders kan meenemen. In Gaasbeek zijn er een aantal bewegwijzerde wandelpaden. Het domein is ook een knooppunt van wandel-en fietsroutes in de omgeving.